فینگولیمد چیست؟
فينگوليمد اولين داروي خوراکي است که تاييديه سازمان غذا و داروي آمريکا را براي کنترل علائم بيماري ام اس گرفت. اين دارو که بصورت کپسول هاي 5/0 ميلي گرمي مي باشد با کاهش تعداد لنفوسيت هاي بالغ در خون و سيستم اعصاي مرکزي، فعاليت بيش از حد سيستم ايمني را سرکوب کرده و مانع تخريب غلاف ميلين سلول هاي عصبي مي شود. فينگوليمد براي نوع عودکننده-بهبود يابنده ام اس استفاده مي شود و تعداد حملات را کاهش مي دهد. همچنين به کند شدن پيشرفت مشکلات فيزيکي و حرکتي بيمار کمک مي کند.

مالتیپل اسکلروزیس یا ام اس چیست؟
مالتیپل اسکلروزیس بیماری است که سلول های ایمنی، پوشش اطراف سلول های عصبی (میلین) را در سیستم عصبی مرکزی از بین می برد و مانع عملکرد صحیح اعصاب میشود.

فینگولیمود با چه مکانیسمی باعث کنترل علائم ام اس می گردد؟
فینگولیمود توانایی آزادانه حرکت کردن لنفوسیت ها در بدن را کاهش داده و از دست یابی آنها به مغز و نخاع جلوگیری می کند. فینگولیمد بوسیله اسفنگوسین کیناز به فرم فعال فینگولیمد فسفات متابولیزه می شود. فینگولیمد فسفات یک گیرنده مدولاتور اسفینگوسین 1-فسفات است و با میل ترکیبی بالا به گیرنده های 1 و 3 و 4 و 5 متصل می شود. فینگولیمد فسفات ظرفیت لنفوسیت ها را برای خروج از گره های لنفی بلوکه می کند و باعث کاهش تعداد لنفوسیت ها در خون محیطی و کاهش مهاجرت لنفوسیت ها به سیستم عصبی مرکزی میشود.

نخستین باری که فینگولیمد مصرف می کنید، به چه نکاتی باید توجه کنید؟
در صورتی که هر یک از موارد زیر در مورد شما صدق می کند، قبل از مصرف دارو به پزشک خود اطلاع دهید:
مشکلات شدید کبدی، بدخیمی فعال، نقص سیستم ایمنی، عفونت شدید یا مزمن و حساسیت به فینگولیمد یا سایر ترکیبات آن

موارد هشداری که نیاز به مشورت با پزشک دارید، چه مواردی هستند؟
ضربان قلب آهسته، تپش قلب نامنظم، الکتروکاردیوگرام غیرطبیعی و هرگونه مشکلات قلبی مثل بسته شدن رگهای قلب، سابقه نارسایی و حمله قلبی یا آنژین، اختلالات شدید تنفسی حین خواب، مصرف همزمان داروهای سوتالول، دیسوپیرامید، آمیودارون، کینیدین، بتابلاکرها، وراپامیل، دیلتیازم و دیگوکسین، اختلالات بینایی و هرگونه التهاب در ناحیه مرکز بینایی (ماکولا)، عفونت چشم و یا ابتلا به دیابت (رتینوپاتی)، اختلالات کبدی، پرفشاری خون کنترل نشده، اختلالات شدید ریوی، عوارض کبدی (افزایش سطح ترانس آمینازها)

نکات مهمی که پیش از شروع مصرف فینگولیمد باید به یاد داشته باشید:
ضربان قلب آهسته یا نامنظم:
فینگولیمد ممکن است در آغاز درمان موجب آهسته یا نامنظم شدن ضربان قلب شود که با علائمی مثل سرگیجه، خستگی یا کاهش فشار خون خود را نشان می دهد. لذا نیاز است که قبل از شروع مصرف جهت ارزیابی وضعیت قلبی شما، یک نوار قلب (ECG) گرفته شود و پس از دریافت اولین دوز از دارو تا 6 ساعت در مرکز درمانی از لحاظ کنترل ضربان قلب و فشار خون تحت نظر باشید تا مراقبت های لازم از شما صورت گیرد. معمولا ضربان قلب نامنظم در کمتر از یک روز و ضربان قلب آهسته طی یک ماه برطرف می شود. در صورت شروع مجدد دارو بعد از یک دوره استراحت دارویی، رعایت مجدد این احتیاطات ضروری می باشد.

عفونت ها:
-در صورتی که تا کنون به آبله مرغان مبتلا نشده اید، قبل از شروع درمان با فینگولیمد، باید در مقابل واریسلا زوستر واکسینه شوید. یک ماه پس از اتمام دوره واکسیناسیون میتوانید درمان با فینگولیمد را آغاز کنید.
-از آنجا که فینگولیمد باعث کاهش تعداد گلبولهای سفید خون می شود، مستعد ابتلا به عفونت خواهید شد و یا امکان وخیم تر شدن عفونتی که اکنون به آن مبتلا هستید وجود دارد. در صورت مشاهده علائم زیر حتما به پزشک اطلاع دهید:
-سردرد همراه سفتی گردن، حساسیت به نور، تهوع به همراه گیجی (علائم مننژیت)، ضعف و تغییرات بینایی (علائم لوکوانسفالوپاتی چند کانونی پیشرونده (PML) )

عملکرد کبدی:
با توجه به اینکه فینگولیمد میتواند روی عملکرد کبد تاثیر بگذارد، آزمایشات کبدی طی 12 ماه اول شروع درمان باید انجام شود و هر گونه علائمی مثل زردی پوست، سفیدی چشم، ادرار تیره و تهوع و استفراغ شدید بدون علت باید سریعا به پزشک اطلاع داده شود.

علائم بینایی:
فینگولیمد ممکن است موجب تورم در قسمت پشتی چشم شود که به آن ادم ماکولا می گویند. احتمال بروز ادم ماکولا در صورت ابتلا به دیابت یا عفونت چشم بیشتر می شود. لذا معاینات دوره ای چشم ضروری است. در صورتی که بینایی تان تار است، سایه دارد، نقطه کور در مرکز بینایی وجود دارد یا در دیدن رنگ ها و جزئیات دقیق مشکل دارید، حتما جهت ارزیابی بینایی به پزشک مراجعه کنید.

شمار سلول های خونی:
-با توجه به اینکه تاثیر مورد نظر درمان با فینگولیمد، کاهش تعداد گلبولهای سفید خون می باشد، در صورت نیاز به آزمایش خون، جهت جلوگیری از تفسیر اشتباه آزمایش، پزشک درخواست کننده آزمایش باید در مورد مصرف فینگولیمد شما مطلع باشد.
-همچنین با بررسی دوره ای تعداد گلبول های سفید خون شما، در صورتی که میزان آنها در خون شما کافی نباشد، ممکن است درمان شما با فینگولیمد به تعویق افتد.

تداخلات دارویی:
داروهای تضعیف یا تنظیم کننده ایمنی
اینترفرون، گلاتیرامر، دی متیل فومارات، تری فلونامید، میتوکسانترون، ناتالی زومب، آلمتوزومب، کورتیکواستروئیدها
تداخل در سرکوب سیستم ایمنی

واکسن ها
واکسن های زنده ضعیف شده:
القای بیماری، عدم فراهم آوردن ایمنی مورد نظر

داروهای کاهنده ضربان قلب:
بتابلاکرها مثل آتنولول
تشدید اثر داروهای کاهنده ضربان قلب

داروهای تنظیم کننده ضربان قلب
سوتالول، دیسوپیرامید، آمیودارون، کینیدین
تشدید ضربان قلب نامنظم

مهارکننده های پروتئاز، آنتی بیوتیک ها
ضد قارچ های آزول مثل کتوکونازول، کلاریترومایسین:
افزایش اثر فینگولیمد و افزایش ریسک بروز عوارض جانبی

داروهای ضد صرع
کاربامازپین، فنی توئین، فنوباربیتال:
کاهش اثربخشی فینگولیمد

موارد منع مصرف:
-در صورت وقوع موارد زیر در 6 ماه گذشته:
-انفارکتوس میوکارد، آنژین ناپایدار، سکته مغزی و حمله قلبی منجر به بستری شدن در بیمارستان یا کلاس 3 یا 4 نارسایی قلب
-درمان با داروهای ضد آریتمی کلاس A1 و کلاس 3
-سابقه و یا ابتلا به موبیتز نوع 2 از درجه 2 یا درجه 3، آریتمی گره AV، مگر در بیمارانی که از دستگاه تنظیم ضربان قلب استفاده می کنند.

عوارض جانبی:
شایع ترین عوارض جانبی سردرد، آنفلوانزا، اسهال، درد پشت، افزایش ترانس آمینازها در کبد و سرفه می باشد.

مصرف در بارداری و شیردهی:
با توجه به اینکه فینگولیمد باعث آسیب به جنین می گردد مصرف آن در دوران بارداری منع شده است. همچنین تا دو ماه پس از پایان درمان، از بارداری جلوگیری کنید. همچنین حین مصرف فینگولیمد از شیر دادن به کودک خودداری کنید.

قرص فینگولیمد در داروسازی ابوریحان تولید می شود

فلوجیو® چیست؟
فلوجیو® از دسته داروهای سرکوب کننده سیستم ایمنی می باشد که برای کنترل علائم بیماری مالتیپل اسکلروزیس (ام اس) استفاده می شود. ماده فعال دارویی قرص روکش دار فلوجیو®، تری فلونوماید می باشد هر قرص حاوی 14 میلی گرم دارو می باشد.

جایگاه تجویز فلوجیو® در الگوریتم درمانی کجاست؟
جايگاه تجويز فلوجيو® براي بيماراني است که بتازگي ام اس براي آنها تشخيص داده شده است و قبلا داروي ديگري دريافت نکرده اند. همچنين در بيماراني که در حال مصرف داروي ديگري هستند ولي داروي قبلي بخوبي علائم آنها را کنترل نمي کند. فلوجيو از سه جهت به فروکش علائم ام اس عودکننده-بهبود يابنده کمک مي کند: 1-کاهش دوره هاي عود بيماري 2-کاهش تعداد و حجم ضايعات مغزي 3-کند کردن روند پيشرفت ميزان ناتواني بيمار

چگونه باید از فلوجیو® استفاده نمود؟
دارو را باید دقیقا طبق دستور پزشک مصرف کنید. بدون تجویز پزشک دوز دارو را تغییر ندهید یا دارو را قطع نکنید. دوز دارو بنا به تشخیص پزشک متفاوت است ولی دوز معمول دارو 7 تا 14 میلی گرم یک بار در روز میباشد.
مصرف فلوجیو® در اختلال کلیوی:

فلوجیو® دراختلالات کلیوی خفیف، متوسط ​​و یا شدید، نیاز به تنظیم دوز از سوی پزشک ندارد.

مصرف فلوجیو® در اختلال کبدی:
در اختلال کبدی خفیف تا متوسط ​​ نیاز به تنظیم دوز نیست اما مصرف فلوجیو® در اختلالات کبدی شدید منع مصرف دارد.

روش حذف سریع فلوجیو® از بدن :
اگر بیمار مشکوک به داشتن عوارض جانبی جدی (به عنوان مثال، آسیب کبدی و واکنش های جدی پوست) باشد، قطع فلوجیو® و شروع کلستیرامین یا زغال فعال به منظور افزایش حذف دارو باید صورت گیرد. برای رسیدن به غلظت سرمی کمتر از 02/0میلی گرم از دارو یکی از روش های زیر انجام می شود:

1-کلستیرامین:
8 گرم هر 8 ساعت به مدت 11 روز، درصورت عدم تحمل، ممکن است به 4 گرم هر 8 ساعت به مدت 11 روز کاهش یابد. 11روز لازم نیست به صورت متوالی باشد مگر اینکه نیاز باشد غلظت به سرعت کاهش یابد.
2- ذغال فعال:
50 گرم هر 12 ساعت به مدت 11 روز. 11روز لازم نیست به صورت متوالی باشد مگر اینکه نیاز باشد غلظت به سرعت کاهش یابد.
توجه: هر دو روش درمان باعث کاهش بیش از 98% غلظت تری فلونوماید می شوند.

نکات موقع مصرف دارو:
-قبل از شروع فلوجیو®، تست پوستی توبرکولین جهت عفونت سل نهفته انجام می شود.
-فلوجیو® را می توانید با یا بدون غذا مصرف کنید.

موارد منع مصرف فلوجیو® :
-اگر به اختلال کبدی شدید مبتلا هستید.
-در صورتی که باردار هستید.
-در صورت حساسیت به تری فلونوماید، لفلونوماید و یا هر یک از اجزاء فرمولاسیون
-اگر همزمان لفلونوماید مصرف می کنید.
-در صورت وجود هرگونه حساسیت نسبت به دارو با پزشک خود مشورت نمایید.

مصرف فلوجیو® در حاملگي و شيردهي:
حاملگی: گروه X
فلوجیو® ممکن است باعث نقایص عمده مادرزادی در طول بارداری شود. استفاده از فلوجیو® در زنان باردار و یا زنان در سنین باروری که پیشگیری از بارداری قابل اعتمادی ندارند باید اجتناب شود. بارداری در طول درمان و یا قبل از اتمام پروتکل درمانی حذف سریع دارو، منع مصرف دارد.

شیردهی: به دلیل مطالعاات ناکافی، استفاده از فلوجیو® در دوران شیردهی اجتناب گردد.

موارد هشدار و احتیاط مصرف فلوجیو® :
◄ سمیت کبدی: در افراد مبتلا به بیماری کبد (بیماری حاد یا مزمن کبد و یا

موارد مصرف تأیید شده تاکرولیموستاکرولیموس یک داروی سرکوب کننده سیستم ایمنی قوی است که از طریق مهار کلسی‌نورین عمل می‌کند. کاربرد اصلی آن در پیشگیری از رد پیوند عضو است.۱. پیشگیری از رد پیوند عضو جامد پیوند کبد: تاکرولیموس یکی از داروهای اصلی و استاندارد در رژیم‌های سرکوب سیستم ایمنی برای پیشگیری از رد پیوند کبد آلوژنیک است. دوز و سطح خونی دارو باید به دقت کنترل شود تا تعادلی بین جلوگیری از رد پیوند و کاهش عوارض جانبی سمی برقرار گردد. پیوند کلیه: این دارو به طور گسترده در پیشگیری از رد پیوند کلیه استفاده می‌شود. معمولاً به صورت ترکیبی با داروهای دیگر (مانند مایکوفنولات موفتیل و کورتیکواستروئیدها) تجویز می‌گردد. نظارت دقیق بر عملکرد کلیه و سطوح خونی دارو برای جلوگیری از نفروتوکسیسیتی (سمیت کلیوی) ضروری است. پیوند قلب: تاکرولیموس به عنوان یک عامل سرکوب‌گر اصلی سیستم ایمنی در بیماران دریافت کننده پیوند قلب به کار می‌رود و در مقایسه با سیکلوسپورین، ممکن است شیوع کمتری از فشار خون بالا و دیس لیپیدمی (اختلال چربی خون) داشته باشد.۲. درمان موضعی درماتیت آتوپیک پماد تاکرولیموس: فرم موضعی این دارو (0.03% و 0.1%) برای درمان اگزما یا درماتیت آتوپیک متوسط تا شدید در بزرگسالانی که به درمان‌های خط اول (مانند کورتیکواستروئیدهای موضعی) پاسخ کافی نداده‌اند یا نمی‌توانند از آن‌ها استفاده کنند، تأیید شده است. توضیحات بالینی: این پماد به کاهش التهاب، خارش و قرمزی پوست کمک می‌کند. در استفاده موضعی، جذب سیستمیک دارو کم است، اما پزشکان باید از استفاده طولانی مدت و غیرضروری آن اجتناب کنند.موارد مصرف off-labe تاکرولیموسمصارف خارج از برچسب تاکرولیموس به دلیل خاصیت قوی سرکوب سیستم ایمنی آن در بیماری‌های التهابی و خودایمنی مختلف بررسی و در موارد انتخابی تجویز می‌شوند.۱. درمان رد پیوند عضو جامد (پیوند کبد، کلیه و قلب) درمان رد پیوند حاد: در بیمارانی که با وجود دریافت دوزهای استاندارد دارو، دچار رد پیوند حاد می‌شوند، ممکن است دوز تاکرولیموس تعدیل شود یا به عنوان بخشی از یک رژیم نجات به کار رود. این استفاده نیازمند نظارت بسیار دقیق بر سطوح خونی دارو و نشانگرهای عملکرد عضو پیوندی است.۲. بیماری‌های خودایمنی پوستی ویتیلیگو: تاکرولیموس موضعی به ویژه در نواحی صورت و گردن می‌تواند در تحریک مجدد رنگدانه‌سازی در برخی بیماران مبتلا به ویتیلیگو موثر باشد لیکن پلان دهانی و پوستی: به دلیل خواص ضد التهابی و سرکوب‌کنندگی سیستم ایمنی، پماد تاکرولیموس در درمان موضعی لیکن پلان مقاوم استفاده می‌شود۳. بیماری‌های چشمی التهابی کراتوکونژونکتیویت بهاره: به عنوان قطره چشمی (فرمولاسیون ترکیبی)، تاکرولیموس برای درمان التهاب شدید چشم ناشی از این بیماری آلرژیک شدید و مقاوم به درمان‌های معمول استفاده می‌شود. یووئیت غیر عفونی: تاکرولیموس خوراکی در موارد مقاوم به درمان یا در بیمارانی که تحمل عوارض جانبی کورتیکواستروئیدهای سیستمیک را ندارند، ممکن است برای کنترل التهاب داخل چشمی به کار رود.۴. بیماری‌های خودایمنی کلیوی (گلومرولونفریت) نفروپاتی غشایی و گلومرولونفریت با تغییرات حداقلی مقاوم به درمان: تاکرولیموس به ویژه در موارد مقاوم به کورتیکواستروئیدها یا عود کننده، برای کاهش پروتئینوری (دفع پروتئین در ادرار) استفاده شده است. این کاربرد نیازمند ارزیابی دقیق ریسک نفروتوکسیسیتی در مقابل مزایای کاهش پروتئینوری است.۵. کولیت اولسراتیو در موارد کولیت اولسراتیو شدید و مقاوم به درمان یا وابسته به استروئید، تاکرولیموس خوراکی ممکن است به عنوان یک گزینه نجات برای دستیابی به بهبودی بالینی قبل از نیاز به کولکتومی (برداشتن روده بزرگ) در نظر گرفته شود. این درمان فقط باید در محیط‌های بیمارستانی و با نظارت دقیق انجام شود.ملاحظات بالینی مهم برای پزشکاندر تجویز تاکرولیموس، پزشکان باید به نکات حیاتی زیر توجه کنند: طیف درمانی باریک: تاکرولیموس دارای پنجره درمانی باریک است؛ به این معنی که تفاوت کمی بین دوز موثر و دوز سمی آن وجود دارد. نظارت بر سطح دارو: اندازه‌گیری منظم سطح خونی دارو برای حفظ اثربخشی و جلوگیری از عوارض سمی، به ویژه نفروتوکسیسیتی و نورو توکسیسیتی (سمیت عصبی) حیاتی است. داخلات دارویی: تاکرولیموس عمدتاً توسط آنزیم سیتوکروم P450 3A4 در کبد متابولیزه می‌شود. داروهایی که این آنزیم را مهار (مانند ضد قارچ‌های آزول، آنتی بیوتیک‌های ماکرولید) یا القا (مانند ریفامپین، فنی توئین) می‌کنند، می‌توانند به ترتیب سطح خونی تاکرولیموس را به شدت افزایش یا کاهش دهند، که نیازمند تعدیل دوز است. خطر عفونت و بدخیمی: به دلیل سرکوب سیستم ایمنی، خطر ابتلا به عفونت‌های فرصت‌طلب و همچنین افزایش خطر لنفوم و سایر بدخیمی‌ها (مانند سرطان پوست) وجود دارد.

اورولیموس از دسته داروهای سرکوبگر ایمنی می باشد که با دو نام تجاری معروف تولید شده وموارد تجویز متفاوتی دارد.

اورولیموس از دسته داروهای سرکوبگر ایمنی می باشد که با دو نام تجاری معروف تولید شده وموارد تجویز متفاوتی دارد.

این دارو در درمان مولتیپل اسکلروزیس(MS) کاربرد دارد.

-مالتیپل اسکلروزیس، عودکننده-کولیت اولسراتیو اوزانیمود یک داروی تعدیل کننده ایمنی خوراکی است که برای درمان موارد عود کننده مولتیپل اسکلروزیس