ویال سیس پلاتین | درمان انواع مختلف تومورها و سرطان‌ها

سیس پلاتین (Cisplatin) یکی از داروهای ضدسرطان (شیمی‌درمانی) بسیار مهم است که برای درمان انواع مختلف تومورها و سرطان‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرد. این دارو با آسیب به DNA سلول‌های سرطانی، از تقسیم و تکثیر آن‌ها جلوگیری می‌کند و باعث مرگ سلولی (آپوپتوز) می‌شود.

💊 ترکیبات و شکل دارویی

• ماده مؤثره: Cisplatin
• شکل دارویی: ویال تزریقی
• غلظت‌های متداول: 10 mg/10 mL، 50 mg/50 mL و 100 mg/100 mL
• محلول بی‌رنگ تا زرد کم‌رنگ برای تزریق وریدی

🧬 مکانیسم اثر سیس پلاتین

سیس پلاتین با اتصال به رشته‌های DNA درون سلول‌های سرطانی، ساختار آن‌ها را تخریب کرده و مانع از تکثیر سلول‌ها می‌شود. نتیجه این فرآیند، مرگ انتخابی سلول‌های سرطانی است. همچنین ممکن است باعث آزادسازی رادیکال‌های آزاد و ایجاد استرس اکسیداتیو در سلول‌ها گردد.

🩺 موارد مصرف

• سرطان تخمدان
• سرطان بیضه
• سرطان مثانه
• سرطان ریه (نوع سلول کوچک و غیرسلول کوچک)
• سرطان سر و گردن
• برخی از انواع سرطان دهانه رحم و معده

⚕️ نحوه مصرف و دوز دارو

دوز سیس پلاتین بر اساس نوع سرطان، وضعیت بیمار و رژیم درمانی تنظیم می‌شود. این دارو معمولاً به‌صورت تزریق وریدی آهسته (Infusion) طی چند ساعت و زیر نظر پزشک متخصص در محیط بیمارستانی تجویز می‌گردد.

• دوز معمول: بین 50 تا 100 mg/m² در هر دوره درمان
• در فواصل 3 تا 4 هفته تکرار می‌شود
• مصرف مایعات زیاد قبل و بعد از تزریق برای جلوگیری از آسیب کلیوی ضروری است

⚠️ عوارض جانبی شایع

• تهوع و استفراغ شدید
• آسیب کلیوی (نفروتوکسیسیته)
• افت شنوایی (اتوتوکسیسیته)
• افت گلبول‌های سفید و پلاکت‌ها (سرکوب مغز استخوان)
• بی‌حسی یا گزگز در دست و پا (نوروتوکسیسیته)
• ریزش مو و ضعف عمومی بدن

🚫 موارد منع مصرف

• بیماران با نارسایی کلیوی شدید
• افراد با حساسیت به ترکیبات پلاتینیوم
• بارداری و شیردهی
• بیمارانی که دچار کم‌آبی شدید هستند

💡 نکات مهم در مصرف سیس پلاتین

• قبل از تزریق باید وضعیت کلیه‌ها و شنوایی بیمار بررسی شود.
• در طول درمان، مصرف مایعات فراوان توصیه می‌شود.
• ممکن است همراه با داروهای ضد تهوع (مثل اندانسترون) تجویز شود.
• سیس پلاتین باید فقط توسط پرسنل آموزش‌دیده و در محیط بیمارستانی تزریق شود.

🔬 تداخلات دارویی مهم

• آنتی‌بیوتیک‌های آمینوگلیکوزیدی (افزایش خطر آسیب کلیوی و شنوایی)
• داروهای ضدصرع (مانند فنی‌توئین)
• داروهای مدر قوی
• سایر داروهای شیمی‌درمانی

💰 قیمت و نحوه نگهداری

• قیمت ویال سیس پلاتین بسته به برند و کشور تولیدکننده متفاوت است.
• در ایران معمولاً هر ویال بین ۴۰۰ تا ۹۰۰ هزار تومان قیمت دارد.
• باید در دمای ۲ تا ۸ درجه سانتی‌گراد و به دور از نور مستقیم نگهداری شود.