ایبروتینیب | داروی ضدسرطان

ایبروتینیب (Ibrutinib) یک داروی ضدسرطان از دسته مهارکننده‌های تیروزین کیناز (BTK inhibitors) است که برای درمان برخی از سرطان‌های خونی از جمله لوسمی لنفوسیتی مزمن (CLL)، لنفوم سلول گوشته (MCL) و ماکروگلوبولینمی والدنستروم استفاده می‌شود. این دارو با مهار یک آنزیم خاص در سلول‌های B (به نام Bruton’s Tyrosine Kinase)، مانع رشد و تقسیم سلول‌های سرطانی می‌گردد.

💊 نام تجاری ایبروتینیب

• Imbruvica® – محصول شرکت Janssen / Pharmacyclics

🩺 موارد مصرف ایبروتینیب

• لوسمی لنفوسیتی مزمن (Chronic Lymphocytic Leukemia – CLL)
• لنفوم سلول گوشته (Mantle Cell Lymphoma – MCL)
• ماکروگلوبولینمی والدنستروم (Waldenström’s Macroglobulinemia)
• لنفوم ناحیه حاشیه‌ای (Marginal Zone Lymphoma – MZL)
• بیماری مزمن پیوند علیه میزبان (Chronic Graft Versus Host Disease – cGVHD)

⚙️ مکانیسم اثر ایبروتینیب

ایبروتینیب با مهار آنزیم Bruton Tyrosine Kinase (BTK) که در مسیر رشد و زنده‌ماندن سلول‌های B نقش دارد، باعث توقف تکثیر سلول‌های سرطانی و القای مرگ سلولی (Apoptosis) می‌شود. این دارو یکی از درمان‌های هدفمند (Targeted Therapy) در انکولوژی است.

💉 نحوه مصرف ایبروتینیب

• ایبروتینیب به صورت کپسول یا قرص خوراکی مصرف می‌شود.
• دوز معمول: بسته به نوع بیماری، معمولاً ۴۲۰ تا ۵۶۰ میلی‌گرم در روز به صورت یک‌بار در روز است.
• دارو باید با یک لیوان آب کامل بلعیده شود و نباید خرد یا جویده شود.
• مصرف همزمان با آب گریپ‌فروت یا انار ممنوع است.

⚠️ هشدارها و احتیاطات

• در بیماران با سابقه خونریزی یا اختلالات انعقادی باید با احتیاط مصرف شود.
• در صورت وجود بیماری‌های قلبی (مثل فیبریلاسیون دهلیزی)، پزشک را مطلع کنید.
• احتمال تداخل دارویی با داروهای ضد قارچ (مثل کتوکونازول)، آنتی‌بیوتیک‌ها (مثل اریترومایسین) و داروهای ضدانعقاد وجود دارد.

💥 عوارض جانبی ایبروتینیب

• اسهال، تهوع و استفراغ
• خستگی و تب
• درد مفاصل و عضلات
• کاهش گلبول‌های سفید (نوتروپنی)
• افزایش خطر خونریزی
• فیبریلاسیون دهلیزی (نامنظمی ضربان قلب)
• عفونت‌های مکرر

🚫 موارد منع مصرف

• حساسیت شدید به ایبروتینیب یا هر یک از اجزای فرمولاسیون دارو
• بارداری و شیردهی (ممکن است برای جنین مضر باشد)

📦 نکات مهم

• در صورت فراموش کردن یک دوز، اگر کمتر از ۱۲ ساعت گذشته باشد، فوراً مصرف کنید.
• از مصرف همزمان دارو با غذاهای چرب یا مکمل‌های گیاهی بدون مشورت پزشک خودداری کنید.
• پیش از هر عمل جراحی یا دندان‌پزشکی، پزشک را از مصرف دارو مطلع کنید.